Nunu Nuhu Nabahu doid Kadazan



Agazo kozo o komozon do Nuhu Nabahu doid Kadazan di poguhu. Nuhu diti pungaanan do baino do "Mount Kinabalu" id Boos Onggilis. "Nuhu Akinabalu" no o ngaan pomungaan haid do tuhun mamasok do nuhu diti. Tuhun nopo do mamasok diti nga aiso suvai mantad do komohoingan do tinaù Kadazan (pinungaanan do tuhun Tabai / Brunei do 'Dusun' ontok timpu dii).

Nimaan tonudò do tuhun Bolitis o ngaan do "Dusun" tù tuhun Tabai no ii guhu no kozo do nasamaanan diohò. Ingkaa no do gisom baino do ogumù tuhun mamasok do kakaal momungaan dioho do "Dusun". Nimaan nogi gunoò do kopolintaan o "Dusun" sabaagi ngaan tinau diti. Kivaa toì do sabap poinhosok do nimaan iti do ingkaa, aù ì ouhan do mongiho.

Pionitan do boos 'Aki' om boos 'Nabalu'
Kivaa duvo boos idsuang ngaan "AkiNabalu", 'Aki' (grandfathers, great grandfathers) om 'Nabalu' (coffin, resting place of the dead).

Noidù o baagi boos (alphabet) do 'A' mantad boos "Akinabalu" om nadadi do "Kinabalu". Dadi mantad diti do aù otopot o susuzan do vookon monunuat do kokomoi ii do songuhun tondù mamasok ii nasavo do songuhun Sina (tanak kusai do Raja Sina, ka) nga minidu pogun o Sina dii. Tondù nopo ii noduanan do sansavo (savo kusai) ngà pungaanan do "Balu" id boos do Malazu. Dadi "balu' do Sina, ka. Ngà sabap no do momungaan o tuhun mamasok do tuhun Sina do "Kina", ka, do nadadi o ngaan do nuhu dii do Kina (Sina) balu (sinavaan i napatazon do savo)=nadadi do Kinabalu.

Osodù ka om osodù toomod mantad katapatan o susuzan diti. Aù kotunud, aù apatut do imozoon iti. Aù kosudong do toimoon do otopot. Tiitinoodo noopo iti. Aù kosokodung iti do popointahang do nunu kozo Nuhu Nabahu doid Kadazan.

Id boos do tavagkang (aù ohuud), "Mogunsamang o susuzan diti." (This story is pure nonsense.) Aù koontok posuangon id susuzan Kadazan.

Kakaal kivaa Komozon do Nuhu Nabahu doid Kadazan:
Ihia id siibo no vookon dii:

  1. Iti no ii nuhu ii notumbazaan o komohoingan do tuhun Kadazan do tindoozon do koduuduvo di komohoingan diohò ii minidu pogun. Toì miho nogi do komozon iti do vazaan pakaazan kumaa doid pomogunan sampaping. (Noihaan iti do tuhun baino do sokuukuang do duvo kinoizonon id pomogunan sampaping, "Surga" om "Naraka".) Iti no do kakaal do "obitua" o nuhu diti kumaa doid vookon tuhun Kadazandusun do baino.
  2. Nuhu diti tanda do poinsanganu o tinau Kadazan do pogun diti mantad di poguhu po, di aù po nokoikot o tuhun suvai doid papak daat do kinoizonon diti.
  3. Kakaal po o Nuhu Nabahu do momohoou do tuhun Kadazan do tumingaa kuminam momodimpot do tavan  tù ihò no ii iman-imanon diohò do mimang buu id koposizon.
  4. Miaga no daa do vatu nakakahang do Nuhu Nabalu o vinakas do ginavo do Kadazan do mangaha do kalaatan om do mamagampot do tudduvon tinau sondii. Ahal do nunu Nabahu doid Kadazan au ii oihaan hobi poguhu do kivaa tuhun songkosuvazan do magaau nunu ii okon nodii ko doun diohò.

Timpu do Mikot
Kaantakan ngaavì id timpu do mikot, aiso nokoiho. Nunu Nuhu Nabahu doid Kadazan id timpu do tiinù aiso koiho.

Ngà nunu ii koontok do maan do Kadazan ngaavì do baino do manahob do kaantakan do aiso nodii komozon do Nuhu Nabahu kumaa Kadazan do tiinù? Toi na-aavan naku o tinau Kadazan om ii tinaù suvai do kopotutan do ziohò sanganu do tana Sabah id nomboo do doihò poinsandad do poinsumpak o Nuhu Nabahu?

Kadà no daa do tuhun Kadazan do mipaapahad, migagut om papaatù do tisò om tisò. Aiso ì kaanu do 'kountungan' ngà tuhun suvai ii kuminam mongimpau om poposujut do tuhun Kadazan.

Nung songuhun ko Kadazan ii opusou do nunu koikoton do Tinaù Kadazan, amung no doid tinimungan ii momusoou do montok kavasian do Kadazan sabaagi isò paganakan tagazo id nomboo do sompì-momohizo (momoduli) doid tisò om tisò. Aiso ì ii hobi kihoogo mantad do koumohigan do tiinù do Tinau Kadazan.

Posikò no ii sunduvan do pilatian, pibabasan, pikouvangan om kaampunan montok no do tiinù do tuhun nu, Tinaù Kadazan.

Nung doihò tomoimo o nuhu diti do soumul-umul, mositi nopo do tumihombus do kivaa komozon do Nuhu Nabahu doid Kadazan id timpu ngaavì do mikot.

(Title: What is Mt. Kinabalu to the Kadazan people?)


More information on the Kadazan


Kapasaavan (Friendly Reminder)
Nung kivaa kumaandak do momoguno do nunu nokosuat do doiti, ahansan do maan oito do nanu ii mantad do "www.kadazanhomeland.com". Kotohuadan. (Anyone may quote from this article with attribution to "www.kadazanhomeland.com".)




Disclaimer
Privacy Policy

To Home Page